සමූහිත ව්යාප්තියක් හඳුනාගැනීම ☆
සමූහිත සංඛ්යාත ව්යාප්තියක් දී ඇති විට, එක් එක් අමු දත්තය නිශ්චිතව නොදන්නා නිසා නිවැරදිම මාතය හෝ මධ්යස්ථය සොයාගත නොහැක. ඒ වෙනුවට අප සොයන්නේ මාත පන්තිය හා මධ්යස්ථ පන්තියයි.
ප්රශ්නය 1: සමූහිත සංඛ්යාත ව්යාප්තියකින් නිශ්චිත මාත අගය වෙනුවට අප සොයන්නේ කුමක්ද?
මාත පන්තිය සෙවීම ☆
සමූහිත සංඛ්යාත ව්යාප්තියක මාත පන්තිය යනු, වැඩිම දත්ත සංඛ්යාවක් (වැඩිම සංඛ්යාතයක්) ඇතුළත් පන්ති ප්රාන්තරයයි.
උදාහරණය: 10-20 (සංඛ්යාතය 3), 21-30 (සංඛ්යාතය 7), 31-40 (සංඛ්යාතය 2).
මෙහි වැඩිම සංඛ්යාතය 7 බැවින්, මාත පන්තිය වන්නේ 21-30 ය.
ප්රශ්නය 2: වගුවක 41-50 පන්තියේ සංඛ්යාතය 11 ක් ද, 51-60 පන්තියේ සංඛ්යාතය 15 ක් ද, 61-70 පන්තියේ සංඛ්යාතය 9 ක් ද වේ. මෙහි මාත පන්තිය කුමක්ද?
ප්රශ්නය 3: මාත පන්තිය සෙවීමේදී අප අවධානය යොමු කළ යුත්තේ වගුවේ කුමන තීරය දෙසද?
මධ්යස්ථ පන්තිය සෙවීම ☆
මධ්යස්ථ පන්තිය සෙවීමේදී, පළමුව දත්තවල මධ්යස්ථය පිහිටි ස්ථානය සොයාගත යුතුය. ඉන්පසු සමුච්චිත සංඛ්යාත තීරය භාවිතයෙන්, එම ස්ථානයට අදාළ දත්තය අඩංගු පන්ති ප්රාන්තරය කුමක්දැයි සොයාගත හැක. එය මධ්යස්ථ පන්තිය වේ.
උදාහරණය: දත්ත 35ක් ඇත. මධ්යස්ථ ස්ථානය = $\frac{35+1}{2} = 18$. 18 වන දත්තය අඩංගු වන්නේ 41-50 ප්රාන්තරයේ නම්, මධ්යස්ථ පන්තිය 41-50 වේ.
ප්රශ්නය 4: දත්ත 25ක් ඇති සමූහයක මධ්යස්ථ පන්තිය සෙවීමට අවශ්ය ස්ථානය කීයද?
ප්රශ්නය 5: මුළු දත්ත 28ක් ඇති වගුවක, මැද අගයන් 14 සහ 15 වන ස්ථානවල ඇත. 14 වන අගය 34-41 පන්තියේද, 15 වන අගයද 34-41 පන්තියේද තිබේ නම් මධ්යස්ථ පන්තිය කුමක්ද?
පාඩම 05: දත්ත ප්රස්තාරවලින් නිගමන
පාඩම් සාරාංශය
- සමූහිත ව්යාප්තියක වැඩිම සංඛ්යාතයක් ඇති පන්තිය මාත පන්තිය වේ.
- දත්තවල මධ්යස්ථය පිහිටි ස්ථානය සොයා, එය අඩංගු වන පන්තිය මධ්යස්ථ පන්තිය ලෙස තීරණය කෙරේ.
- සමූහිත දත්ත සඳහා නිශ්චිත මාත අගයක් හෝ මධ්යස්ථ අගයක් ලබා දිය නොහැක.