පාඩම 02: ලඝුගණක එකතු කිරීම හා අඩු කිරීම

1 වියුති ලඝුගණක එකතු කිරීම
☆

වියුති පූර්ණාංශයක් සහිත ලඝුගණක එකතු කිරීමේදී දශමාංශ කොටස් වෙනමත්, පූර්ණාංශ කොටස් වෙනමත් සුළු කළ යුතුය.

උදාහරණය: $\overline{3}.9211 + 2.3142$
$= (-3 + 0.9211) + (2 + 0.3142)$
$= -1 + 1.2353 = 0.2353$

ප්‍රශ්නය 1: $\overline{2}.5143 + 1.2375$ සුළු කළ විට ලැබෙන අගය කුමක්ද?

අඩු කිරීමේදීද දකුණත් පස සිට වමත් පසට පිළිවෙලින් අඩු කළ යුතුය. මෙහිදී ඍණ ලකුණ කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක් යොමු කරන්න.

උදාහරණය: $\overline{2}.5143 - 1.3143$
$= -2 + 0.5143 - 1 - 0.3143$
$= -3 + 0.2000 = \overline{3}.2000$

ප්‍රශ්නය 2: $0.2143 - \overline{1}.8143$ සුළු කරන්න.

ප්‍රශ්නය 3: $2.5143 - \overline{1}.9143$ සුළු කළ විට ලැබෙන්නේ කුමක්ද?

අඩු කිරීමේදී දශමාංශය ඍණ අගයක් ගනී නම්, පූර්ණාංශයට $1$ ක් හා දශමාංශයට $+1$ ක් එකතු කිරීමෙන් එය ධන කරගත හැක.

උදාහරණය: $-1 - 0.4$
$= -1 - 1 + 1 - 0.4$
$= -2 + 0.6 = \overline{2}.6$

ප්‍රශ්නය 4: $\overline{2}.5143 - \overline{1}.9143$ සුළු කිරීමේදී ලැබෙන $-1 - 0.4000$ අගය ලඝුගණක ආකාරයෙන් ලියන්නේ කෙසේද?

ප්‍රශ්නය 5: $\overline{3}.2754 + \overline{2}.8211$ සුළු කරන්න.

$lg~0.0543$ හි අගය සොයමු.

දශම තිතට පසු බිංදු 1ක් ඇත $\rightarrow$ පූර්ණාංශය $\overline{2}$

$54$ යටතේ $3$ හි දශමාංශය $= 7348$

$lg~0.0543 = \overline{2}.7348$

වියුති ලඝුගණක එකතු කිරීමේදී සහ අඩු කිරීමේදී දශමාංශ හා පූර්ණාංශ වෙන වෙනම සුළු කළ යුතුය.
ලඝුගණකයක දශමාංශය සැමවිටම ධන විය යුතුය.
දශමාංශය ඍණ වන අවස්ථාවලදී පූර්ණාංශයෙන් 1ක් අඩු කර දශමාංශයට 1ක් එකතු කිරීමෙන් එය ධන කරගත හැක.